Olej z dziurawca – na co pomaga i jak go stosować?

Olej z dziurawca stosuje się przede wszystkim zewnętrznie na podrażnioną skórę, drobne rany, oparzenia, trądzik oraz bolące mięśnie i stawy. Trzeba jednak uważać na fotouczulenie i interakcje preparatów z dziurawca z lekami. Sprawdź, jak używać go bezpiecznie, jak przygotować macerat oraz kiedy z niego zrezygnować.

Olej z dziurawca – na co pomaga?

Olej z dziurawca, nazywany także oliwą świętojańską, powstaje przez macerowanie kwiatów lub innych części rośliny w oleju bazowym. Zawiera związki o działaniu łagodzącym, ściągającym, przeciwzapalnym i regenerującym. W pielęgnacji wykorzystuje się go przy suchej, swędzącej oraz uszkodzonej skórze.

Preparat bywa stosowany na drobne otarcia, trudno gojące się rany, blizny, wypryski, oparzenia i miejscowe podrażnienia. Można też delikatnie wmasować go w skórę pleców, karku, nóg lub rąk, gdy pojawia się napięcie mięśni albo miejscowy ból. Nie zastępuje jednak leczenia ran głębokich, zakażonych ani rozległych oparzeń.

Olej z dziurawca nakładaj wyłącznie na oczyszczoną skórę i chroń leczone miejsce przed słońcem, ponieważ może wywołać fotouczulenie.

Skóra trądzikowa

Właściwości ściągające i antybakteryjne sprawiają, że macerat może być dodatkiem do pielęgnacji cery z niedoskonałościami. Stosowany punktowo pomaga ograniczyć uczucie podrażnienia i wspiera odnowę naskórka. Przy cerze tłustej lepiej zacząć od niewielkiej ilości, ponieważ ciężka warstwa oleju może nasilać zatykanie porów.

Olej można wykorzystać w metodzie OCM, czyli oczyszczaniu twarzy olejem, albo dodać kroplę do bezzapachowego kremu. Przed nałożeniem na całą twarz wykonaj próbę na małym fragmencie skóry. Silne zaczerwienienie, pieczenie lub swędzenie oznacza konieczność zmycia preparatu.

Mięśnie, stawy i plecy

Delikatny masaż z użyciem oleju z dziurawca bywa wybierany przy napięciu mięśni, bólu krzyża, karku i kończyn. Preparat nie leczy przyczyny rwy kulszowej, urazu ani choroby stawów, ale może przynieść miejscową ulgę dzięki połączeniu masażu i natłuszczenia skóry. Nie wcieraj go w skórę z otwartą raną bez konsultacji.

Jakie składniki zawiera dziurawiec?

Dziurawiec zwyczajny osiąga około 60 cm wysokości i kwitnie na żółto od maja do lipca. W jego kwiatach i zielu występują między innymi hiperycyna, hiperforyna, flawonoidy, proantocyjanidyny oraz kwasy fenolowe. Skład maceratu zależy od surowca, oleju bazowego, temperatury i czasu przygotowania.

Hiperycyna jest naturalnym flawonoidem związanym z działaniem rośliny na układ nerwowy. Preparaty doustne z dziurawca bywają wykorzystywane przy depresji o nasileniu łagodnym lub umiarkowanym, ale olej do stosowania na skórę nie powinien być traktowany jako lek przeciwdepresyjny. Hiperforynie przypisuje się działanie biologiczne, jednak nie uzasadnia to samodzielnego leczenia poważnych chorób.

Roślina dostarcza także kwercetyny, rutyny, pektyn oraz witamin A i C. Cholina, określana jako witamina B4, uczestniczy w prawidłowej pracy serca, mięśni, układu oddechowego i mózgu. W oleju macerowanym nie należy jednak zakładać stałej dawki tych składników.

Jak przygotować olej z dziurawca w domu?

Do domowego maceratu wybierz świeże kwiatostany zebrane w słoneczny, ale nie upalny dzień, z dala od dróg i oprysków. Potrzebujesz dużego, czystego słoika, gazy oraz ciemnych butelek. Jako bazę można wykorzystać olej lniany, słonecznikowy, migdałowy albo oliwę z oliwek.

Proporcje powinny być proste: około 50–100 g kwiatów na 2 szklanki oleju. Przy większej porcji używa się mniej więcej pół litra tłuszczu. Spirytus pomaga wstępnie zwilżyć surowiec, lecz jego ilość powinna wynosić tylko 2–3 łyżeczki lub łyżki, zależnie od objętości przygotowywanego maceratu.

Przygotowanie przebiega w kilku etapach:

1. Umieść kwiaty w słoiku i skrop je spirytusem, a następnie odczekaj około 15 minut.
2. Podgrzej olej na małym ogniu, ale nie doprowadzaj go do wrzenia.
3. Zalej surowiec ciepłym tłuszczem, szczelnie zakręć naczynie i odstaw je na 8 tygodni.
4. Codziennie delikatnie wstrząśnij słojem, aby kwiaty pozostawały pokryte olejem.
5. Po zakończeniu maceracji przecedź płyn przez gazę i przelej go do ciemnych, wyparzonych butelek.

Olej przechowuj z dala od światła i źródeł ciepła. Po otwarciu najlepiej trzymać go w lodówce. Zmiana zapachu, mętność, pleśń lub gazowanie oznaczają, że preparat trzeba wyrzucić.

Jak stosować oliwę świętojańską?

Na nieuszkodzoną skórę nakładaj cienką warstwę i delikatnie wmasuj. Przy przesuszeniu można połączyć kilka kropli z balsamem lub kremem. Na niewielkie podrażnienie nadaje się także krótki okład z gazy, ale nie przykrywaj nim rozległej rany bez oceny jej stanu.

W przypadku powierzchownego oparzenia najpierw schłodź miejsce czystą, chłodną wodą. Oleju nie nakładaj na świeże, rozległe ani głębokie oparzenia. Przy małych zmianach skórnych można użyć cienkiej warstwy po oczyszczeniu, o ile nie występuje narastający ból, ropa, obrzęk lub gorączka.

Olej z dziurawca nie jest tym samym co napar, nalewka ani standaryzowany wyciąg doustny. Picie domowego maceratu nie ma przewidywalnej dawki i może prowadzić do interakcji z lekami. Z tego powodu stosowanie wewnętrzne wymaga rozmowy z lekarzem lub farmaceutą.

Kiedy nie stosować oleju z dziurawca?

Największe zagrożenie stanowi fotouczulenie. Hiperycyna i inne związki roślinne mogą zwiększać wrażliwość skóry na promieniowanie UV, szczególnie u osób o jasnej karnacji. Podczas kuracji unikaj słońca i solarium, a posmarowane miejsce zakrywaj odzieżą.

Preparatów z dziurawca nie należy łączyć bez konsultacji z antydepresantami, antykoncepcją hormonalną, lekami przeciwkrzepliwymi, przeciwpadaczkowymi ani częścią leków stosowanych po przeszczepach. Dziurawiec może zmieniać ich stężenie lub działanie. Dotyczy to zwłaszcza preparatów doustnych, ale przy regularnym stosowaniu oleju także trzeba zachować ostrożność.

Kobiety w ciąży, osoby karmiące piersią oraz pacjenci z chorobami wątroby lub nerek powinni zasięgnąć porady przed użyciem. Próby na skórze wykonuj z dala od oczu i błon śluzowych. Jeśli zmiana skórna się powiększa, sączy albo nie goi się przez kilka dni, potrzebna jest ocena medyczna.